Odejmowanie liczb całkowitych

około 12 minut
W tej lekcji1/16

Masz 66 zł długu u siostry. Nagle mówi: dobra, daruję ci to. Nic ci nie dała, a jednak masz się lepiej o 66 zł! Właśnie odjęliśmy dług, czyli odjęliśmy liczbę ujemną — i wynik urósł. Dziś zobaczysz, że odejmowanie liczb całkowitych nie wymaga żadnych nowych reguł: zamienimy je na znane ci już dodawanie.

Jedna zasada zamiast nowych reguł

Umiesz już dodawać liczby całkowite. To dobra wiadomość, bo odejmowania w ogóle nie musisz się uczyć od nowa — wystarczy je zamienić na dodawanie.

Trzy odejmowania zamienione na dodawania

  1. 1

    Zamiast odejmować 88, dodajesz 8-8. Zamiast odejmować 6-6, dodajesz 66. Zobacz to na trzech przykładach — po zamianie robisz dokładnie to samo, co przy dodawaniu.

    ab=a+(b)a - b = a + (-b)
  2. 2

    Pierwszy przykład: odejmowana liczba jest dodatnia i większa od pierwszej.

    58=5+(8)=35 - 8 = 5 + (-8) = -3
  3. 3

    Drugi: po zamianie obie liczby są ujemne.

    34=3+(4)=7-3 - 4 = -3 + (-4) = -7
  4. 4

    Trzeci: odejmujemy liczbę ujemną, więc po zamianie dodajemy dodatnią.

    2(6)=2+6=82 - (-6) = 2 + 6 = 8
  5. 5

    Pierwszy przykład na osi: stajesz na 55 i dodajesz 8-8, czyli idziesz 88 kroków w lewo. Mijasz zero i lądujesz na 3-3.

    5    35 \;\rightarrow\; -3
  6. 6

    Sprawdzenie dodawaniem — wracamy do liczby początkowej, więc się zgadza.

    3+8=5-3 + 8 = 5
Wszystkie kroki za Tobą!

Wszystkie 6 kroków odsłonięte.

Odejmowanie liczby ujemnej, czyli minus przy minusie

Teraz najdziwniejszy moment całej lekcji. Co się dzieje, gdy odejmujesz liczbę ujemną?

Na osi: w lewo czy w prawo

Na osi liczbowej widać to jeszcze prościej:

- odejmujesz liczbę dodatnią — idziesz w LEWO (maleje),
- odejmujesz liczbę ujemną — idziesz w PRAWO (rośnie).

Odejmowanie liczby −6 na osi

  1. 1

    Oś obok pokazuje 2(6)2 - (-6): start na 22, sześć kroków w prawo, meta na 88.

    2(6)=82 - (-6) = 8
  2. 2

    Sprawdzenie dodawaniem: wracamy do liczby, od której zaczynaliśmy. Wynik jest dobry.

    8+(6)=28 + (-6) = 2
Wszystkie kroki za Tobą!

Wszystkie 2 kroków odsłonięte.

Uwaga na kolejność: odejmowanie nie jest przemienne

Przy dodawaniu można było zamienić liczby miejscami i nic się nie działo. Tutaj nie wolno: 37=43 - 7 = -4, ale 73=47 - 3 = 4. To dwie różne liczby — akurat przeciwne do siebie. Kolejność w odejmowaniu jest częścią zadania.

Jak odjąć liczby całkowite — 4 kroki

  1. 1

    Krok 1. Zobacz, co odejmujesz. Weźmy 34-3 - 4. Odejmowaną liczbą jest 44, czyli liczba dodatnia. To ona za chwilę zmieni znak.

    34-3 - 4
  2. 2

    Krok 2. Zamień odejmowanie na dodawanie liczby przeciwnej. Minus działania staje się plusem, a 44 staje się 4-4. Zapisujemy: 3+(4)-3 + (-4). Od tej chwili to zwykłe dodawanie, które już umiesz.

    34=3+(4)-3 - 4 = -3 + (-4)
  3. 3

    Krok 3. Policz dodawanie starą regułą. Obie liczby są ujemne, więc znaki takie same: dodajesz wartości 3+4=73 + 4 = 7 i zostawiasz wspólny minus. Wychodzi 7-7.

    3+(4)=7-3 + (-4) = -7
  4. 4

    Krok 4. Sprawdź wynik dodawaniem. Do wyniku dodaj odjętą liczbę: 7+4=3-7 + 4 = -3. Wróciliśmy do liczby początkowej, więc wszystko się zgadza.

    7+4=3-7 + 4 = -3
Wszystkie kroki za Tobą!

Wszystkie 4 kroków odsłonięte.

Twoja kolej

Wieczorem termometr pokazywał 2°C-2°C. W nocy temperatura spadła o 55 stopni. Ile stopni pokazał termometr rano? Wpisz liczbę (może być ujemna).

25=?-2 - 5 = ?
°C

Pułapka! Zgubiony drugi minus w 4(3)4 - (-3)

Najczęstszy błąd tej lekcji: uczeń widzi 4(3)4 - (-3), drugiego minusa jakoś nie zauważa i liczy 43=14 - 3 = 1. A poprawny wynik to 77 — różnica aż o sześć!

Skąd bierze się 77? Odjąć 3-3 to dodać liczbę przeciwną do 3-3, czyli dodać 33:

4(3)=4+3=74 - (-3) = 4 + 3 = 7

Model długu: umorzenie nie może zubożyć

Model długu. Masz 44 zł i jeszcze 33 zł długu, który ktoś ci umarza. Zabranie długu nie może cię zubożyć — po umorzeniu masz się lepiej, więc wynik musi być większy niż 44. Odpowiedź 11 jest mniejsza od 44, więc od razu widać, że coś poszło nie tak.

Model osi: ruch idzie w prawo

Model osi. Odejmowanie liczby ujemnej to ruch w prawo. Startujesz z 44 i idziesz w prawo o 33: 55, 66, 77. Nie da się przy tym wylądować na 11, bo 11 leży w lewo od startu.

Sprawdzenie dodawaniem trwa dwie sekundy

Sprawdzenie dodawaniem. Wynik 77: czy 7+(3)=47 + (-3) = 4? Tak. Wynik 11: czy 1+(3)=41 + (-3) = 4? Nie, wychodzi 2-2. Ten test wyłapuje zgubiony minus w dwie sekundy.

Liczymy 2(6)2 - (-6) i sprawdzamy dodawaniem

  1. 1

    Zadanie: ile wynosi 2(6)2 - (-6)? Odejmowaną liczbą jest 6-6, czyli liczba ujemna. To ten przypadek, w którym wynik urośnie.

    2(6)=?2 - (-6) = ?

    Jak myślisz, ile wyjdzie?

  2. 2

    Zamieniamy odejmowanie na dodawanie liczby przeciwnej. Liczbą przeciwną do 6-6 jest 66, więc zamiast odejmować 6-6, dodajemy 66.

    2(6)=2+62 - (-6) = 2 + 6
  3. 3

    Zostało zwykłe dodawanie dwóch liczb dodatnich: 2+6=82 + 6 = 8.

    2+6=82 + 6 = 8
  4. 4

    Sprawdzamy na osi. Odejmujemy liczbę ujemną, więc idziemy w prawo: z 22 sześć kroków to 33, 44, 55, 66, 77, 88. Lądujemy na 88.

    23456782 \to 3 \to 4 \to 5 \to 6 \to 7 \to 8
  5. 5

    Sprawdzenie dodawaniem: do wyniku dodajemy liczbę odejmowaną, czyli 8+(6)8 + (-6). Wychodzi 22 — dokładnie ta liczba, od której zaczynaliśmy.

    8+(6)=28 + (-6) = 2
  6. 6

    Kontrola sensu: masz 22 zł i ktoś umarza ci 66 zł długu. Jesteś na plusie o 88 zł. Wzór, oś i portfel mówią to samo.

    2(6)=82 - (-6) = 8
Wszystkie kroki za Tobą!

Wszystkie 6 kroków odsłonięte.

Twoja kolej

Bartek ma na koncie 8-8 zł. Kolega umorzył mu 55 zł długu, a potem Bartek pożyczył jeszcze 66 zł. Jaki jest teraz jego stan konta? Wpisz liczbę (może być ujemna).

8(5)6=?-8 - (-5) - 6 = ?

Ściąga do zapamiętania

Jak odejmować liczby całkowite?

Odjąć liczbę to dodać liczbę przeciwną: ab=a+(b)a - b = a + (-b). Żadnych nowych reguł — po zamianie liczysz jak przy dodawaniu. Przykłady: 58=5+(8)=35 - 8 = 5 + (-8) = -3, 34=3+(4)=7-3 - 4 = -3 + (-4) = -7, 2(6)=2+6=82 - (-6) = 2 + 6 = 8. Odjęcie liczby ujemnej powiększa wynik (umorzony dług!), na osi to ruch w prawo; odjęcie dodatniej to ruch w lewo. Odejmowanie nie jest przemienne: 37=43 - 7 = -4, a 73=47 - 3 = 4. Wynik zawsze sprawdź dodawaniem: 8+(6)=28 + (-6) = 2.

Sprawdź się!

Odpowiedziano na 0 z 5 pytań

Skróty klawiszowe quizu: klawisze od 1 do 4 wybierają odpowiedź, Enter sprawdza, a po sprawdzeniu przechodzi do następnego pytania. Każdy przycisk możesz też wybrać Tabem i Spacją.

1

Ile wynosi 585 - 8?

2

Ile wynosi 34-3 - 4?

3

Ile wynosi 4(3)4 - (-3)?

4

Które zdanie o odejmowaniu jest prawdziwe?

5

Ala ma na koncie 10-10 zł. Mama umarza jej 44 zł długu. Jaki jest teraz stan konta Ali?

Następny temat
Prostopadłościan i sześcian