Energia mechaniczna i jej przemiany
W tej lekcji1/9
Samolot pędzi wysoko nad ziemią. Ma energię ruchu, bo leci, i energię położenia, bo jest wysoko — oba zapasy naraz. Jak jedną liczbą powiedzieć, ile energii wiezie ze sobą taki samolot w tej chwili? Poznaj energię mechaniczną.
Energia mechaniczna — suma dwóch składników
Energia mechaniczna. Tak nazywamy sumę energii kinetycznej i potencjalnej, którą ciało ma w jednej, konkretnej chwili:
Jeden składnik czy oba naraz
Sprawdź obie rubryki. Energia kinetyczna pojawia się przy ruchu, potencjalna — przy wysokości. Ciało może mieć jedną z nich, drugą, obie naraz albo żadnej:
Liczymy energię mechaniczną drona
- 1
Dron leci na wysokości 10 m z prędkością 5 m/s. Wypisujemy dane — masa w kilogramach, wysokość w metrach, prędkość w metrach na sekundę.
- 2
Pierwszy składnik: energia potencjalna, ze wzoru z lekcji o wysokości.
- 3
Drugi składnik: energia kinetyczna. Prędkość wchodzi do wzoru w kwadracie.
- 4
Energia mechaniczna to suma obu wyników.
Wszystkie 4 kroków odsłonięte.
Wagonik kolejki górskiej ma w pewnym punkcie toru energię kinetyczną 300 J i energię potencjalną 500 J. Ile wynosi w tej chwili jego energia mechaniczna? Podaj wynik w dżulach.
W ruchu podział między składniki się zmienia
Te same sanki, inna chwila. Niżej na zboczu jadą szybciej i są mniej wysoko: słupek urósł, a zmalał. Energia ruchu i energia położenia przechodzą jedna w drugą.
Co dzieje się przy tym z samą sumą — o tym jest następna lekcja, o zasadzie zachowania energii.
Pułapka! Ciało, które stoi wysoko, nie ma zerowej energii
Najczęstszy błąd: piłka rzucona w górę na moment staje na szczycie, więc uczeń pisze, że jej energia mechaniczna wynosi wtedy 0 J.
Skrzynia o masie 5 kg stoi nieruchomo na regale 2 m nad podłogą. Ile wynosi jej energia mechaniczna względem podłogi? Przyjmij g = 10 N/kg i podaj wynik w dżulach.
Ściąga do zapamiętania
Czym jest energia mechaniczna i jak ją policzyć?
ENERGIA MECHANICZNA (Em) to suma energii kinetycznej i potencjalnej, jaką ciało ma w danej chwili: Em = Ek + Ep. Jednostka: dżul (J). Nowego wzoru nie ma — liczysz Ep = m · g · h (masa w kg, wysokość w m, g = 10 N/kg) oraz Ek = m · v² / 2 (prędkość w m/s) i dodajesz wyniki. Przykład: dron o masie 2 kg na wysokości 10 m lecący 5 m/s ma Em = 200 J + 25 J = 225 J. Ciało może mieć oba składniki naraz (lecący samolot), jeden z nich (książka na półce) albo żadnego (kamień na chodniku, Em = 0 J). Uwaga: ciało, które stoi wysoko, ma Ek = 0, ale Em nie jest zerowe. W trakcie ruchu składniki przechodzą jeden w drugi — co dzieje się z ich sumą, mówi zasada zachowania energii mechanicznej.
Sprawdź się!
Odpowiedziano na 0 z 5 pytańSkróty klawiszowe quizu: klawisze od 1 do 4 wybierają odpowiedź, Enter sprawdza, a po sprawdzeniu przechodzi do następnego pytania. Każdy przycisk możesz też wybrać Tabem i Spacją.
Lecący gołąb ma energię kinetyczną 30 J i energię potencjalną 50 J. Ile wynosi jego energia mechaniczna?
Które ciało ma energię mechaniczną równą zero?
Klocek o masie 4 kg leży nieruchomo na półce 2 m nad podłogą. Ile wynosi jego energia mechaniczna względem podłogi? Przyjmij g = 10 N/kg.
Sanki zjeżdżają ze zbocza. W którym punkcie toru mają największą energię potencjalną ciężkości?
Samolot leci poziomo, ze stałą prędkością, 10 km nad ziemią. Który składnik jego energii mechanicznej jest w tej chwili zerowy?